Zondag

Een beetje verloren na het weinig werk in Kabgayi , ga ik terug naar het ziekenhuis van Kibagabaga. Is het door de rustgevende tuintjes in het ziekenhuis, de spelende kinderen of de geïnteresseerde attituden van de verpleegkundigen dat ik me ondanks de grote kloof in kennis me toch in dit ziekenhuisje het meeste thuis voel.
Vandaag zijn er weinig verbanden die gedaan moeten worden, en in mijn afwezigheid hebben ze het vrij goed gedaan daardoor kan ik wat tijd maken om alle informatie te bundellen en een presentatie beginnen te maken, want ze verwachten nog een cursusje van mij. Brandwonden op zijn Rwandees is toch niet zo eenvoudig.

Eind van de namiddag bezoeken we een paar paters in het kader van materiaal dat nog ergens op ons staat te wachten. Door hun lange aanwezigheid in Rwanda hebben ze heel wat verhalen te vertellen maar ook een heel ander kijk op humanitair werk en hulp uit het westen. Het brengt me terug met de voetjes op de grond.
 

Maandag

Het is weer toer dag met de dokters, de drie jonge assistent chirurgen onderzoeken elke hun patiënten en de verpleegkundigen lopen weer in alle richtingen om alle verbanden te openen behalve die van de brandwondenpatiënten. Die worden later in alle rust verzorgd.
Bij de zwaar verbrande jonge man die we gegreft hebben is er blijkbaar een probleem. Men spreekt van “des vers”, eerst dacht ik dat ze bedoelde dat het verband groen zag (we hebben vorige week uitbundig de pyo besproken) maar bij uitvragen ging het wel duidelijk om worpjes die 's nachts massaal uit het verband kropen waardoor ze een deel van het verband herdaan hebben. Ik krijg en hoop vragen hoe dat komt, wat ze eraan moeten doen, of het greffe etende wormen zijn,…? Ik moet eerlijk zijn dit heb ik nog nooit meegemaakt maar krijg er wel de kriebels van. Ik beslis het hele verband opnieuw te doen, gelukkig ziet de wonde er proper uit en heeft de greffe vrij goed genomen en geen worm meer te zien. Hopelijk blijft het zo.

Om de dag met bizarre dingen verder te zetten worden we tijdens de late middag pauze ter raad geroepen voor een jonge man wiens onderlip tijdens een gevecht is afgebeten/gerukt. Ze dachten dat we deze konden terug greffen maar het stukje lip zag er niet meer uit. Omdat hij niet nuchter was moesten we even wachten alvorens hem te kunnen verdoven voor een propere sluiting. Om ons bezig te houden tijdens het wachten kwamen er twee zwaar verbrande patiënten binnen. Een woeste vrouw overgoot haar man met olie en het kindje van twee werd mee verbrand. Na drie dagen verzorging in een buurt kliniek geraakte ze bij ons terecht. Een hoop opengesprongen blaren, vel dat over al hing, coagulum in pakjes, een beetje gedeshydrateerd en enorme pijn. We konden ons wel bezig houden. Na de oefening van vorig week, waren de spoed verplegers al wat getraind en het schoonmaken en ontvellen ging heel vlot. Ook was er ondertussen flammazine gevonden. Uitgeteld maar zeer blij kon ik onder een sterrenhemel met volle maan, begeleid door militairen het ziekenhuis verlaten. Een te koesteren gevoel. 

Dinsdag 

De zaal begint stilaan vol te liggen met Brandwondenpatiënten. Ondertussen ken ik ze allemaal bij naam en verhaal. Ze daar allemaal op een rijtje zien liggen, wetend dat wonderen voor mijn vertrek waarschijnlijk niet gaan gebeuren geeft een beetje een machteloos gevoel. Zeker als één van de patiënten achter een zalfje vraagt om haar te genezen.
Zalf heb ik niet maar wel een tule experiment. Het inkleven van verbanden maakte me lastig en wat ik in Kabgayi gezien had (sulfamide tule) bracht me op het idee zelf tule te maken. Een grote pot vaseline, een hoop kompressen insmeren en dan in een metalen doosjes de poupinelle in. Een paar proefdozen voor de echte productie in samenspraak met de apothekers en directie zijn al gemaakt en in gebruik. Dat ik daar niet eerder aan heb gedacht.
De verbandwissels gaan telkens een beetje vlotter zij beginnen onze werkwijze aan te leren en ander dingen heb ik weer leren aanvaarden.
 Één wenende colléga verpleegkundige die net de dood van een onkel heeft vernomen, één enthousiaste kinésist dat zijn huiswerk komt afgeven en uitleggen, een ontgoochelde dokter, een hoopvol gesprek met het diensthoofd, een paar warme zonnestralen, een hevige regenbui een dag vol contrasten die me terug aan het denken zetten hoe ik mijn vier laatste dagen ten volle kan benutten.